Cztery nowe wystawy na dziesięciolecie MOCAK-u!

MOCAK
Fot. MOCAK
W maju Muzeum Sztuki Współczesnej w Krakowie skończyło dziesięć lat, ale obchody rocznicowe wciąż trwają. Z okazji jubileuszu zorganizowano kolejne cztery wystawy (łącznie już jedenaście), które pozwolą lepiej poznać zbiory MOCAK-u. Zwiedzający moją je oglądać od 25 czerwca.

MOCAK swoją działalnością odmienił poprzemysłowe Zabłocie, a wokół niego rozrasta się nowe kulturalne centrum Krakowa – rocznie muzeum odwiedza niemal trzysta tysięcy osób. Mimo że placówka działa od zaledwie dekady, udało jej się wydać sto pięćdziesiąt publikacji, zorganizować kilkaset wystaw oraz zebrać prawie pięć tysięcy prac. To właśnie te ostatnie znalazły się w centrum obchodów jubileuszowych.

Chcemy, by publiczność miała możliwość szerszego poznania naszych zbiorów oraz problematyki, jaką reprezentują, zobaczenia prac, które nie były jeszcze eksponowane, w tym nowych nabytków. Jubileuszowe wystawy ukażą zróżnicowanie medialne i tematyczne ciągle rozbudowywanych zbiorów.

Dziesiąta rocznica działalności przypadła na 19 maja, ale obchody zdecydowanie rozciągną się w czasie. Chcąc zapoznać miłośników sztuki współczesnej ze swoimi zbiorami, muzeum udostępni w jednym momencie aż jedenaście ekspozycji. Część działa od dłuższego czasu, kilka otwarto już w maju. Wernisaż kolejnych czterech zapowiedziano natomiast na 24 czerwca.

“Artysta jest obecny”

Budynek A, poziom 0 – 25.06.2021-20.03.2022
Pola Dwurnik, Litości!
Pola Dwurnik – “Litości!” (2008/2009, olej/płótno, 150×210 cm), fot. MOCAK

Wychodząc z założenia, że postawę twórczości wizualnej stanowi człowiek, kuratorki Monika Kozioł i Dominika Mucha przygotowały wystawę zgłębiającą to zagadnienie. Szukając odpowiedzi na pytania dotyczące cielesności, będziemy mogli dostrzec ciekawą więź między sposobem wyrazu a kondycją psychofizyczną twórców.

Poznamy ich refleksje nad człowieczeństwem i sztuką czy zobaczymy, jak wykorzystują te elementy w celu buntu społeczno-politycznego. Ekspozycja zawiera prace między innymi: Mariny Abramović, Jakuba Bąkowskiego, Poli Dwurnik, Leopolda Kesslera czy Natalii LL.

“Sztuka karmi sztukę”

Budynek A, poziom 0 – 25.06.2021-20.03.2022
Przemek Matecki, bez tytułu [Michał Anioł], Małe obrazy, MOCAK
Przemek Matecki – bez tytułu [Michał Anioł] z cyklu “Małe obrazy” (2016-2018, technika mieszana/płótno, 20×20 cm), fot. MOCAK

Zgoła odmiennie do artystycznych inspiracji podeszły Agnieszka Sachar i Martyna Sobczyk. W tym przypadku kuratorki postanowiły zbadać zależności między sztuką różnych twórców – zobaczyć, jak współcześni artyści reinterpretują dzieła innych autorów. Takie podejście ma zresztą wielowiekową historię i towarzyszyło każdej z epok. Zmieniają się jedynie punkty odniesienia. Współcześnie także nie rezygnuje się z zapożyczeń – czy to na poziomie formy, czy idei.

Prace, które zobaczymy w MOCAK-u najczęściej odwołują się do malarstwa i rzeźby, choć nie zabraknie także odniesień literackich czy filmowych. Zobaczymy tu zarówno krytyczne bądź afirmujące, jak i humorystyczne dialogi z innymi twórcami. Nie zabraknie też nowych wariantów dawnych dzieł, skłaniających do refleksji nad dziedzictwem kulturowym i rolą sztuki w jego kultywowaniu. Wśród prezentowanych artystów znajdziecie między innymi: Elise Ansel, Edwarda Dwurnika, Jerzego Kosałkę, Irenę Nawrot czy Shinjiego Ogawę.

“Muzyka jako zapis. Muzyka jako eksperyment”

Galeria Beta – 25.06.2021-13.03.2022
Al Hansen, Word Opera
Al Hansen – “Word Opera” (1995, kolaż, 37,5×46 cm), fot. MOCAK

Co ciekawe, w Kolekcji MOCAK-u znajduje się także kilkadziesiąt partytur muzyki eksperymentalnej. Podczas przygotowanej przez kuratorki Mirosławę Bałazy i Betinę Fekser wystawy ukazano choćby dokumentację działań Dicka Higginsa, Ala Hansena czy Milana Knížáka – w tym “Zniszczoną muzykę” tego ostatniego, na której remake zgodził się artysta.

Nie zabraknie także partytur graficznych takich twórców jak Marek Chołoniewski, Piotr Grella-Możejko czy Krzysztof Penderecki. Mówimy tu zarówno o zapiskach w prywatnych językach, które zarysowują sposób współpracy między kompozytorami a wykonawcami, jak i tych dotyczących np. performansów. Wśród prezentowanych autorów zobaczymy między innymi osoby związane ze Studiem Eksperymentalnym Polskiego Radia czy nawet przedstawicieli Fluxusu.

“Okładka obca książce. Interwencja w bibliotece”

Biblioteka MOCAK-u – 25.06-29.10 2021
Jadwiga Sawicka, Słodycze, Płynny owoc, Gorzkie obiady, MOCAK
Jadwiga Sawicka – “Słodycze” (2021, akryl, kolaż/papier, 24,5×18×2 cm); “Płynny owoc” (2021, akryl, kolaż/papier, 20,5×13,5×3 cm); “Gorzkie obiady” (2021, akryl, kolaż/papier, 20,5×13,5×3 cm), fot. R. Sosin/MOCAK

Ostatnia z otwartych 24 czerwca wystaw to inicjatywa na pograniczu sztuki graficznej i performansu. Jadwiga Sawicka ukazuje w ten sposób swoją fascynację księgozbiorów jako zjawiska – nie zbioru książek. Artystka dostrzega tu niuanse między zbieraniem książek a ich kolekcjonowaniem, szuka też powiązań między składem księgozbioru a naturą jego właściciela.

Wyróżnia więc spójne, bibliofilskie kolekcje – ukazujące wykształcenie, zainteresowania i ambicje posiadacza; przypadkowe zbiory tytułów ujawniające pasje i aspiracje, ale też uległość wobec rynku książki i jego zachęt. Z kolei zbiory pochodzące z konkretnego okresu Sawicka traktuje jako przegląd dostępności i wpływu władzy na autorów. Ostatecznie jednak każdy księgozbiór można potraktować jako niezależny byt, którego poszczególne elementy po prostu ze sobą korespondują, budując wspólną narrację.

W ramach własnej twórczości artysta decyduje się natomiast na rzecz nietypową – tworzy dla starych książek nowe obwoluty, zmieniając przy tym ich tytuły. W ten oto sposób na moment, choć nietrwale, unieważnia ich treść – radykalnie zmienia tę tkankę. Proces odwraca dopiero powrót do pierwotnej obwoluty. Nieprzypadkowo na miejsce ekspozycji „Okładki obcej książce” wybrano natomiast Bibliotekę MOCAK-u. Kontrastuje ona bowiem z przemyślanym zbiorem, stanowiącym filozoficzno-artystyczno-humanistyczny dialog z wizją sztuki profesora Mieczysława Porębskiego.

Warto przy tym pamiętać, że poza wystawami MOCAK organizuje również letnie pokazy filmowe. Projekcje będą się odbywać w podcieniach muzeum – w każdy piątek między 9 lipca a 27 sierpnia o 21:00. Repertuar oraz informacje dotyczące symbolicznych biletów znajdziecie tutaj.

Kino Letnie MOCAK-u, MOCAK
Kino Letnie MOCAK-u, fot. MOCAK
Autor artykułu
More from Damian Halik

Lexus jednak nie powalczy o mistrzostwo DTM?

W ostatnich miesiącach wiele planów upadło, ponieważ sytuacja gospodarcza na świecie wymagała...
Czytaj wiecej