Wina niemieckie – jak czytać etykiety…

Etykieta ukazuje to, co znajduje się w butelce. Niekiedy informacje dotyczące wina znajdują się także na etykiecie umieszczonej z tyłu butelki. Zawierają one istotne dane i dlatego nie powinny wprowadzać w błąd. Przepisy prawne dotyczące znakowania win regulują kwestię, jakie informacje i w jakiej formie mogą i muszą znajdować się na etykiecie.

I

Muszą znajdować się na każdej etykiecie! Należą do nich oznaczenie klasy jakości (wino niemieckie, wino regionalne, wino jakościowe lub wino z wyróżnikiem) oraz w razie potrzeby kategoria wyróżnika (Kabinett, Spätlese itd.), dane dotyczące zawartości alkoholu (w % obj.) oraz pojemność butelki. W przypadku win jakościowych i z wyróżnikiem musi być także wymieniony Urzędowy Numer Badania. W przypadku win jakościowych lub z wyróżnikiem oraz sektów (win musujących) produkowanych w określonych regionach winiarskich należy wskazać region produkcyjny – a w przypadku win regionalnych obszar, z którego pochodzi trunek. Ponadto musi być wymieniona nazwa rozlewni wina. Od roku 2005 na etykiecie musi także znajdować się informacja dotycząca zawartości siarczanów.

Wina jakościowe z określonych regionów winiarskich

Najczęściej występująca klasa jakościowa, jest zazwyczaj podawana przy użyciu skrótu „QbA”. Każde wino jakościowe musi przejść badania analityczne i sensoryczne, świadczy o tym fakcie urzędowy numer badania podany na etykiecie. Winogrona, z których jest produkowane wino jakościowe, muszą w 100 procentach pochodzić z podanego regionu winiarskiego. Dalsze warunki dopuszczenia klasy jakościowej QbA określają wagę moszczu oraz naturalną minimalną zawartość alkoholu.

Wino z wyróżnikiem

Jeżeli wino spełnia wyższe wymagania niż obowiązujące dla klasy jakościowej QbA, może być sprzedawane jako wino z wyróżnikiem. Wyróżnik jest wymieniony na etykiecie i udziela informacji o typie wina. Często jest podawany w połączeniu z odmianą winogron, np. w formie „Riesling Spätlese” albo „Müller-Thurgau Kabinett”. Wyróżniki w zależności od wymaganego ciężaru moszczu w kolejności rosnącej:

Classic – To oznaczenie zostało wprowadzone wraz z rocznikiem 2000. Wina typu Classic to wina jakościowe z typowych dla określonych obszarów, klasycznych odmian winorośli, które zawsze mają harmonijny smak. Dlatego na etykiecie nie znajdują się inne informacje dotyczące smaku wina.

Erstes und Grosses Gewächs – W regionie winiarskim Rheingau znajdziemy w segmencie najlepszych win to właśnie oznaczenie na etykiecie. Wina tego typu są objęte surowymi wytycznymi dotyczącymi jakości, takimi jak niski plon, ręczny zbiór i odcinanie winogron, ponadto winnice, z których mogą pochodzić winogrona do produkcji win tego typu, posiadają dokładnie wydzielone pojedyncze parcele o najlepszej jakości. Tylko z odmian Riesling i Spätburgunder mogą być wytwarzane wina Erste Gewächse. Z maksymalną zawartością cukru resztkowego 13 g/l są raczej wytrawne w smaku. Wina te muszą również przejść dodatkowe badanie sensoryczne. Poza Rheingau te wytrawne, czołowe wina (również produkowane z innych odmian winorośli typowych dla ich regionów produkcyjnych) są oznaczane według modelu klasyfikacji zrzeszenia Verband der Deutschen Prädikatsweine (VDP) mianem Großes Gewächs. Na etykiecie można je rozpoznać po skrócie „GG”.

Wino regionalne – Niemieckie wina regionalne (Landwein) pochodzą z określonych rejonów geograficznych. To wina nieskomplikowane, typowe dla regionu pochodzenia, zawsze wytrawne lub półwytrawne. Od 1 sierpnia 2009 r. wyznaczono ustawowo w Niemczech ogółem 26 rejonów produkcji win tego typu – od niedawna do tego segmentu zalicza się też wino pochodzące ze Szlezwiku-Holsztyna, ponieważ na dalekiej północy Niemiec, na wyspie Sylt, winorośl rośnie na powierzchni około dziesięciu hektarów.

Wino niemieckie – „Deutscher Wein” bez bliższych danych dotyczących pochodzenia może pochodzić wyłącznie z niemieckich zbiorów oraz dopuszczonych powierzchni uprawnych i odmian winorośli. W Niemczech wytwarza się tylko niewielkie ilości win tego typu w porównaniu z innymi krajami winiarskimi. Razem z winem regionalnym (Landwein) stanowią pięć procent niemieckiej produkcji wina.

Rozlewnia i producent – Na każdej butelce wina musi znaleźć się informacja o tym, gdzie wino było butelkowane. Nie zawsze rozlewnia jest tożsama z producentem winogron. Wytwórnie win kupują winogrona lub wina, które potem przetwarzają we własnym zakresie i sprzedają pod nazwą swojej marki. Wytwórnia win jest więc zarazem rozlewnią. Spółdzielnie winiarskie i winnice są zwykle wytwórcami win, gdyż przetwarzają winogrona z własnych upraw. Niekiedy jednak również winiarze dokupują winogrona do produkcji win.

Inne informacje na etykietach – Na co najpierw zwraca uwagę konsument kupując wino? Prawdopodobnie na rocznik i odmianę winogron. Obie te informacje znajdują się prawie zawsze na etykiecie, ale podanie rocznika i odmiany winogron nie jest obligatoryjne. Jest sprawą oczywistą, że winogrona (przynajmniej w 85 procentach) muszą być zebrane w podanym roku i pochodzić z podanej odmiany winorośli. W przypadku win lodowych może się zdarzyć, że winogrona są zbierane dopiero w styczniu. Pomimo tego podaje się rok, w którym winogrona dojrzewały.

Położenie – Informacja również dozwolona, ale nie obligatoryjna: wskazanie parceli, z której pochodzą winogrona. Dzisiaj winiarze wymieniają lokalizację na etykiecie tylko wtedy, gdy wino w jakiejś szczególnej mierze zawdzięcza jej swój charakter. Informacja o lokalizacji składa się z nazwy miejscowości i winnicy, parcele należą zawsze do obszaru gminy, jak na przykład Forster Ungeheuer (gmina Forst) czy Bernkasteler Doctor (gmina Bernkastel).

Geschmacksstufe – Kategoria smakowa w przypadku win wytrawnych i półwytrawnych jest podawana zawsze na etykiecie. Jeżeli etykieta nie zawiera informacji o smaku wina, oznacza to, że wino jest półsłodkie lub szlachetnie słodkie. Producenci mogą wytwarzać wina o różnych smakach, sterując procesem fermentacji. Gdy przykładowo fermentacja zostanie przerwana wskutek schłodzenia zanim cały cukier zostanie zamieniony w alkohol, wino zachowuje swoją naturalną słodycz resztkową. Kategorie smakowe w Niemczech są określone przepisami:

„Kostka cukru waży mniej więcej 3 gramy. Nasze języki mogą wyczuć stężenie ok. 5 gramów cukru w jednym litrze wody (proszę spróbować!). Cola zawiera ok.106 gramów cukru na litr. Szlachetnie słodkie specjały jak wino lodowe czy wino typu Trockenbeerenauslese mogą wykazywać zawartość naturalnego cukru resztkowego przekraczającą 200 gramów na litr.” 

To, jak smakuje wino musujące, bardzo często zależy od poziomu kwasowościowocowej w winie, ponieważ kwasowość smakowo tłumi słodycz. Dlatego wina musujące o zawartości cukru resztkowego na poziomie wina półsłodkiego mogą mimo to smakować jak wina półwytrawne. Dla takich win wprowadzono oznaczenie „feinherb”, które nie jest ujęte w określonych przepisami limitach wartościowych i jest również używane jako synonim dla określenia „półwytrawne”.

Wina musujące zawierają dwutlenek węgla, który tłumi wrażenie słodyczy podobnie jak kwasowość owocowa, limity wartościowe kategorii smakowych są więc w ich przypadku inne.

Wszystkich miłośników win niemieckich zapraszam już teraz na wiosenny Riesling Weeks. To będzie 5 edycja promująca niemieckiego Rieslinga, czyli cykl wydarzeń obejmujący zasięgiem całą Polskę, a poświęcony degustacjom, seminariom oraz promocji win niemieckich. Zapraszam również do śledzenia fanpage na fb: Niemiecki Instytut Wina (https://www.facebook.com/NiemieckiInstytutWina/), gdzie dowiecie się dużo więcej o winach niemieckich.

Źródło:

Deutsches Weininstitut

Niemiecki Instytut Wina

Autor artykułu
More from Olaf Kuziemka

Barolo – Duma Piemotnu… Część II

Barolo wytwarza się tylko i wyłącznie z jednego szczepu, bardzo ważnym więc...
Czytaj wiecej